Market raflarında "Yerli Üretim" logosu görüp arkasını çevirdiğinizde başka bir ülke ismiyle karşılaşmak sizi şaşırtmasın. Barkod numarası ürünün milliyetini mi yoksa sadece şirket merkezini mi gösterir? İşte 869 efsanesi ve menşei gerçeği!
Tüketiciler olarak son yıllarda "yerli malı" kullanma konusunda her zamankinden daha hassasız. Ancak elinize aldığınız bir paketin üzerindeki 869 rakamı, o ürünün %100 Türk topraklarında doğup büyüdüğünü her zaman kanıtlamaz. Peki, barkod sistemindeki bu "illüzyon" nasıl işliyor?
Barkod Numarası Ürünün "Pasaportu" Değildir
Bir ürünün barkodunun 868 veya 869 ile başlaması, o barkodun GS1 Türkiye üzerinden alındığını gösterir. Ancak bu numara ürünün tarlasını veya fabrikasının yerini değil, ticari tescilinin yapıldığı merkezi temsil eder.
Paketleme Faktörü: Brezilya'dan gelen bir kahve, Türkiye’de bir fabrikada paketlenip üzerine markanın Türk barkodu basıldığında 869 ile başlar.
Global Şirket Farkı: Türkiye'de devasa bir fabrikası olan küresel bir teknoloji markası, barkodunu kendi ana merkezinden (örneğin Almanya - 400) almış olabilir. Bu durumda ürün Türkiye'de üretilse bile barkodu yabancı görünebilir.
Hammadde vs. Mamul: Ürünün içindeki ana madde ithal olup, Türkiye’de "esaslı bir işlem" (montaj, karıştırma, özel ambalajlama) gördüğünde mevzuat gereği Türk malı statüsüne geçebilir.
Menşei (Origin) Nedir?
Gerçekten ürünün nereden geldiğini merak ediyorsanız bakmanız gereken yer barkod değil, "Menşei" ibaresidir.
Menşei: Ürünün ana ham maddesinin elde edildiği veya üretim sürecinin en önemli kısmının gerçekleştiği ülkedir.
Yerli Üretim Logosu: Bu logo barkoddan daha güvenilir bir işarettir; çünkü sadece Türkiye sınırları içerisinde üretilen ürünler için (hammaddesi dışarıdan gelse bile) Ticaret Bakanlığı izniyle kullanılır.
